Poradnik: ,,Jak przetestować swoje łącze?''

Poniższą procedurę diagnostyki sieci należy wykonać zawsze przy stwierdzeniu problemów w korzystaniu z sieci, koniecznie przed zgłoszeniem usterki do obsługi sieci (obsługa będzie wymagała wyników poniższych testów przed przystąpieniem do lokalizacji problemu od strony sieci).

Jeśli korzystają Państwo z połaczenia bezprzewodowego Wi-Fi, w przypadku niepomyślnego przeprowadzenia poniższych testów, należy pominąć urządzenie Wi-Fi i podłaczyć komputer drogą kablową. LNET dostarcza usługę na końcu kabla przyłączeniowego i to tu usługa ma spełniać założóne parametry. LNET nie ma wpływu na to co dzieje się z sygnałem radiowym wewnątrz lokalu oraz na zakłócenia pochodzące z otoczenia, w tym od urządzeń Wi-Fi wykorzystywanych przez sąsiadów.

Procedura przewidziana jest dla użytkowników systemów z rodziny MS Windows. Osoby korzystające z innych systemów operacyjnych powinny wykonać analogiczne polecenia w swoim systemie (oczywiście ich nazwy będą najprawdopodobniej zupełnie różne).

I Problemy z nawiązywaniem połączeń lub wyświetlaniem stron.

1. Uruchamiamy konsolę:
a) dla systemów Windows 98/98/98SE/ME:
Wciskamy Start, następnie Programy i wyszukujemy opcję Tryb MS-DOS
b) dla systemów Windows 2000/XP:
Wciskamy Start, następnie Uruchom, wpisujemy w okienko cmd i naciskamy klawisz ENTER

Jeśli konsola znika natychmiast po uruchomieniu oznacza to, że na komputerze obecny jest robak sieciowy lub inne szkodliwe oprogramowanie. Należy skorzystać z posiadanego programu antywirusowaego i pozbyć się szkodliwego oprogramowania.

2. Sprawdzamy poprawność ustawień sieciowych komputera:
a) dla systemów Windows 98/98/98SE/ME wpisujemy winipcfg
b) dla systemów Windows 2000/XP wpisujemy ipconfig /all

Sprawdzamy, czy wyświetlone wartości zgadzają się z umieszczonymi w protokole uruchomienia usugi, który otrzymaliście Państwo w trakcie instalacji przłącza. Koniecznie muszą się zgadzać z protokołem: adres IP komputera, adres fizyczny karty sieciowej (MAC), brama domyślna, maska podiseci oraz oba adresy serwerów DNS. Jeśli występują niezgodności, należy je poprawić i sprawdzić, czy Internet funkcjonuje poprawnie. Jeśli ustawienia są poprawne, a problemy występują nadal, przechodzimy do następnego punktu.

3. Wpisujemy polecenie:
ping MÓJ_ADRES_IP i naciskamy klawisz ENTER (dla przykładu: ping 10.134.0.7). Adres IP komputera sprawdziliśmy w poprzednim punkcie, można go więc odczytać z ustawień komputera lub z protokoł.

W odpowiedzi powinien wyświetlić się komunikat podobny do poniższego:

Odpowiedź z MÓJ_ADRES_IP: bajtów=32 czas<1 ms TTL=64
Odpowiedź z MÓJ_ADRES_IP: bajtów=32 czas<1 ms TTL=64
Odpowiedź z MÓJ_ADRES_IP: bajtów=32 czas<1 ms TTL=64
Odpowiedź z MÓJ_ADRES_IP: bajtów=32 czas<1 ms TTL=64

Każdy inny komunikat (typu: "Upłynął limit czasu żądania", "Host docelowy jest nieosiągalny" lub brak jakiejkolwiek reakcji) oznaczają problem występujący w systemie operacyjnym komputera (nie spowodowany usterką sieci), który użytkownik musi rozwiązać we własnym zakresie.

4. Jeśli wykonane polecenie z punktu 3 zakończyło się sukcesem wpisujemy następnie polecenie: ping ADRES_IP_BRAMY i naciskamy klawisz ENTER (dla przykładu: ping 10.134.0.1). Adres bramy podany jest na protokole odbioru.

W odpowiedzi powinien wyświetlić się komunikat podobny do poniższego:

Odpowiedź z ADRES_IP_BRAMY: bajtów=32 czas<10 ms TTL=64
Odpowiedź z ADRES_IP_BRAMY: bajtów=32 czas<10 ms TTL=64
Odpowiedź z ADRES_IP_BRAMY: bajtów=32 czas=1 ms TTL=64
Odpowiedź z ADRES_IP_BRAMY: bajtów=32 czas=2 ms TTL=64

Komunikat typu: "Upłynął limit czasu żądania" lub "Host docelowy jest nieosiągalny" oznacza problem z łącznością z bramą. Po ponownym upewnieniu się, że ustawienia komputera, w tym adres fizyczny karty sieciowej są zgodne z protokołem, należy zgłosić obsłudze serwisowej brak łączności z bramą oraz jako dodatkową informację podać wynik polecenia arp -a.

5. Jeśli wykonane polecenie z punktu 4 zakończyło się sukcesem wpisujemy następnie polecenie: ping 10.128.101.1 i naciskamy klawisz ENTER.

W odpowiedzi powinien wyświetlić się komunikat podobny do poniższego:

Odpowiedź z 10.128.101.1: bajtów=32 czas=2ms TTL=64
Odpowiedź z 10.128.101.1: bajtów=32 czas=1ms TTL=64
Odpowiedź z 10.128.101.1: bajtów=32 czas=3ms TTL=64
Odpowiedź z 10.128.101.1: bajtów=32 czas<10ms TTL=64

Komunikat typu "Upłynął limit czasu żądania" lub "Host docelowy jest nieosiągalny" oznacza problem z łącznością z poza obszarem obsługiwanym przez Państwa bramę. Należy zgłosić obsłudze serwisowej brak łączności pozaobszarowej.

6. Jeśli wykonane polecenie z punktu 5 zakończyło się sukcesem wpisujemy następne polecenie: ping 10.128.101.2 i naciskamy klawisz ENTER

W odpowiedzi powinien wyświetlić się komunikat podobny do poniższego:

Odpowiedź z 10.128.101.2: bajtów=32 czas=2ms TTL=64
Odpowiedź z 10.128.101.2: bajtów=32 czas=3ms TTL=64
Odpowiedź z 10.128.101.2: bajtów=32 czas<10ms TTL=64
Odpowiedź z 10.128.101.2: bajtów=32 czas=1ms TTL=64

Komunikat typu "Upłynął limit czasu żądania" lub "Host docelowy jest nieosiągalny" oznacza brak łączności z podstawowym serwerem DNS. Należy zgłosić ten fakt obsłudze serwisowej.

7. Jeśli wykonane polecenie z punktu 6 zakończyło się sukcesem wpisujemy następne polecenie: ping ns.lnet.pl i naciskamy klawisz ENTER

W odpowiedzi powinien wyświetlić się komunikat podobny do poniższego:

Odpowiedź z 10.128.101.2: bajtów=32 czas=2ms TTL=64
Odpowiedź z 10.128.101.2: bajtów=32 czas=3ms TTL=64
Odpowiedź z 10.128.101.2: bajtów=32 czas<10ms TTL=64
Odpowiedź z 10.128.101.2: bajtów=32 czas=1ms TTL=64

Brak reakcji lub pojawienie się komunikatów błędu wskazywać będzie na awarię serwera DNS lub uszkodzenie podsystemu resolvera na komputerze użytkownika. Należy jeszcze raz zprawdzić konfigurację protokołu TCP/IP na komputerze, pod kontem serwerów DNS i jeśli podane są poprawnie oba serwery DNS, należy zgłosić problem z działaniem DNS obsłudze serwisowej.

Uzyskanych wyników nie należy wprost porównywać z przykładami powyżej, gdyż mogą Państwo uzyskać zupełnie różne wartości. Szczególnie tyczy się to parametru TTL, który zależy od Państwa systemu operacyjnego, oraz czasów odpowiedzi, które zależą od aktualnego obciążenia sieci (łatwo to sprawdzić wykonując test dwa razy: 1. gdy komputer nic nie robi, 2. gdy komputer pobiera długi plik z Internetu).

Z podawanych przez program ping informacji, istotna jest jeszcze ostateczna statystyka, a w szczególności ilość utraconych pakietów. Powinna ona wyglądać mniej więcej tak:

Statystyka badania dla 10.128.101.2:
 Pakiety: Wysłane = 4, Odebrane = 4, Utracone = 0 (0% utraconych),
Szacunkowy czas błądzenia pakietów w milisekundach:
 Minimum = 1ms, Maksimum = 3ms, Średnia = 2ms

W powyższych testach generalnie nie powinno być żadnych pakietów utraconych (dopuszczalna jest jednak sporadyczna utrata pojedynczych pakietów, w szczególności jeśli łącze doprowadzone zostało drogą radiową). W teście z następnego punktu, utrata pakietów może się już pojawić.

8. Jeśli wykonane polecenie z punktu 7 zakończyło się sukcesem wpisujemy po kolei następujące polecenia:

ping ftp.icm.edu.pl
ping www.onet.pl
ping www.wp.pl

Jeśli wszystkie polecenia zwrócą w wyniku komunikat typu: "Upłynął limit czasu żądania", "Host docelowy jest nieosiągalny" lub "Siec docelowa jest nieosiągalna" należy zgłosić obsłudze serwisowej problem z łącznością do sieci Internet, przy tym koniecznie zaznaczyć, że wszystkie testy łączności w ramach sieci LNET zakończyły się sukcesem.

Jeśli choć jedno z poleceń zwróci odpowiedź podobną do poniższej:

Odpowiedź z XXX.XXX.XXX.XXX: bajtów=32 czas=40ms TTL=64

oznacza to, że łączność z siecią Internet jest zachowana i połączenia z Państwa komputerem realizowane są poprawnie. Należy zgłosić obsłudze serwisowej wynik poleceń z punktu 7, a udzielona zostanie informacja odnośnie ewentualnej przyczyn złego działania Internetu.

II Problemy z prędkością lub zrywaniem połączeń

Jeśli połączenie do Internetu działa, ale mają Państwo problemy z jego szybkością, zrywaniem połączeń lub połączenia nawiązywane są po kilku nieudanych próbach, należy w pierwszej kolejności dokonać przeskanowania systemu programem antywirusowym pod kątem obecności w nim wirusów lub oprogramowani typu spy- i ad-aware. Oprogramowanie takie z reguły generuje znaczny ruch w sieci bez wiedzy użytkownika komputera, ograniczając tym samym prędkość pobierania i wysyłania do minimum. Ruch sieciowy z komputera można częściowo skontrolować wpisując polecenie netstat -a. W zniezarażonym systemie ilość ustanowionych i zakończonych połączeń w czasie gdy nie korzystają Państwo z Internetu (wyłączona wszystkie programy sieciowe, takie jak przeglądarka, program pocztowy, itp.) nie powinna przekraczać kilku pozycji (interesują nas pozycje oznaczone jako USTANOWIONO oraz CZAS_OCZEKIWANIA). Jeśli jest ich znacznie wiecej to zapwene komputer jest zainfekowany.

Inny sposób sprawdzenia infekcji systemu można stwierdzić uruchamiając komputer w trybie awaryjnym z obsługą sieci (trzeba naciskać klawisz F8 w trakcie uruchamiania komputera, aż pojawi się stosowne menu). Pozostając w tym trybie należy uruchmonić przeglądarkę i sprawdzić działanie Internetu. Jeśli strony otwierają się szybciej niż w normalnym trybie pracy systemu, oznacza to, że w systemie obecne jest szkodliwe oprogramowanie. Należy wtedy skorzystać z posiadanego programu antywirusowego w celu usunięcia problemu. Pozostając w trybie awaryjnym można też skorzystać ze skanerów on-line, np. Panda ActiveScane - linki do darmowych programów skanujuących znajdują się na stronie www.Lnet.pl. Skaner on-line może pomóc usunąć niektóre wirusy lub chociaż wskazać ich ilość, miejsca zagnieżdzenia i zagrożenia z tym związane.

Po upewnieniu się, że komputer nie jest zainfekowany nalezy przystąpić do wykonywania testów prędkości zestawionych poniżej. Zestawiliśmy tu testy, które w naszej opini są najbardziej wiarygodne. W Internecie można znaleźć wiele testów, jednak uzyskiwane z nich wyniki nie muszą odbowiadać rzeczywistości - jest po temu wiele powodów, ale najważniejszym jest szybkość łączy jakie ma do dyspozycji test do wykonania pomiarów.

Przed wykonaniem poniższych testów należy koniecznie zakończeyć wszelkie transfery, wyłaczyć niepotrzebne programy, a w szczególności działajace w tle programy sieci P2P. Bez tego wyniki mogą być bardzo zafałszowane.

1. Pomiar prędkości transmisji przy użyciu protokołu FTP. Należy go przeprowadzić przy pomocy dowolnego klienta FTP pobierając dowolny duży plik, po kolei z podanych niżej źródeł (dobrze by było aby nie klikac na podane linki, tylko uruchomić oddzielny program klienta FTP - w ten sposób możemy wykryć problem z samą przeglądarką):

ftp.icm.edu.pl - transfer z Internetu (Warszawa),
ftp.task.gda.pl - transfer z Internetu (Gdańsk).

2. Pomiar ptędkości przy użyciu protokołu HTTP (za pomocą przeglądarki WWW):

www.Lnet.pl - transfer w ramach sieci LNET,
www.download.com - transfer z Internetu (zagranica, należy samemu wybrać plik do pobrania).

3. Pomiar za pomocą aplikacji flash - uwaga ten pomiar wymaga wydajnego komputera, aby nie zafałszować wyników. Do pomiaru prędkości należy skorzystać z serwisu www.speedtest.net. Należy wykonać pomiar prędkości wewnatrz sici LNET najeżdżając myszką na Łódź, a następnie wybierając z listy, która pojawi się po prawej stronie wskaźnika myszy, serwer: "Hosted by LNET". Następnie należy wykonać pomiar z jakiegoś serwera w Warszawie i ewentualnie pomiar z jakiegoś serwera na świecie.

Dla pewności pomiary należy wykonać więcej niż raz, a uzyskane wyniki z opisem wysłać na adres info@lnet.pl.

Należy pamiętać, że uzyskane wartości określają prędkość pobierania na poziomie protokołu FTP lub HTTP. Program do przesyłania plików nie komunikuje się jednak bezpośrednio z kartą sieciową komputera, lecz zleca przeprowadzenie transmisji systemowi operacyjnemu, który wykorzystuje do tego protokół warstwy transportowej: TCP. Aby utrzymać transmisję, TCP, oprócz użytecznych danych, wysyła i pobiera swoje informacje kontrolne, powiększając strumień danych o około 2% przy najdłuższych możliwych segmentach danych (przy mniejszych porcjach informacji do wysłania, informacje kontrolne mogą przekroczyć znaczenie 2% udziału w transmitowanych danych).

Protokół TCP również nie komunikuje się bezpośrednio z kartą sieciową. Wykorzystuje do tego protokół IP, który również, oprócz danych zleconych do przesłania, wysyła i pobiera własne informacje kontrolne powiększając strumień danych o następne 2% (z zastrzeżeniem takim samym jak przy TCP, że transmitowane są najdłuższe możliwe segmenty danych - przy małych segmentach udział ten może być znacznie większy niż 2%).

Sama karta sieciowa oprócz użytecznych danych wysyła również adres docelowy i źródłowy oraz informacje kontrolne, które zabierają około 2,5% dostępnego pasma, pod warunkiem wysyłania najdłuższych możliwych pakietów.

Aby uzyskać informację o faktycznej prędkości osiąganej na łączu, prędkość podawaną przez program pobierający lub wysyłający plik należy pomnożyć przez 1,07 (wartość wynika z pomnożenia narzutów każdej warstwy: 1,02 * 1,02 * 1,025), ewentualnie mierzyć prędkość bezpośrednio na poziomie karty sieciowej (istnieją spejalne programy, które to potrafią).